Czym jest filozofia przyrody?

Filozofia przyrody (łac. philosophia naturalis, cosmologia) była pierwszym obszarem rozważań filozoficznych w starożytnej Grecji. Z czasem, tematyka filozoficznoprzyrodnicza stała się tylko jednym, choć bardzo istotnym, z działów filozofii. Filozofia przyrody jest również prekursorką nowożytnej nauki, która się z niej wyodrębniła i uniezależniła.
Początkowo filozofia przyrody zajmowała się wszystkimi zagadnieniami współczesnej nauki, rozpatrywanymi jednak najczęściej metodami filozoficznymi. Filozofia, rozumiana jako umiłowanie mądrości, wiązała się z dążeniem do zrozumienia funkcjonowania wszechświata. Miała ona wtedy jednak charakter spekulatywny i brakowało w niej rozwiniętej metodologii badań i rygoryzmu obserwacji. Stopniowo jednak empiryczne badanie rzeczywistości materialnej wyodrębniało się z głównego nurtu badań filozoficznych. W XVII w. nastąpiło rozdzielenie filozofii i nauki. Jeszcze do XIX wieku wielu naukowców było jednocześnie filozofami.

Współczesna filozofia przyrody

zajmuje się rozważaniami nad rzeczywistością materialną, opierając się o dorobek nauk empirycznych, uwzględniając ich metodologię i historię nauki. Podejmuje również problemy pomijane przez nauki empiryczne lub też zajmuje holistyczne stanowisko wobec człowieka i natury.
Od filozofii przyrody należy też odróżnić filozofię nauki, która za swój przedmiot bierze samą naukę, a nie przyrodę. Filozoficzna refleksja nad nauką obejmuje jej krytykę i analizę jej metod badawczych, a także badanie języka nauki.
Zagadnienia występujące we współczesnej filozofii przyrody:

  • problem elementarnych składników materii;
  • natura czasu;
  • natura przestrzeni;
  • problemy nieskończoności czasu i przestrzeni;
  • problemy prawidłowości zachodzących w przyrodzie, przyczynowości, determinizmu i indeterminizmu;
  • istota życia, jego geneza i ewolucja;
  • problem świadomości;
  • problem matematyczności przyrody;
  • podstawowe założenia filozoficzne nauk empirycznych;
  • filozoficzne interpretacje teorii naukowych.

Ostatnie wpisy

Idee ewolucji w biologii i humanistyce – Krzysztof Łastowski

Idee ewolucji w biologii i humanistyce – Krzysztof Łastowski

Książka stanowi wybór artykułów z naukowej działalności Profesora Krzysztofa Łastowskiego. Obejmuje ona trzy wątki tematyczne. Pierwszy to refleksja metodologiczna nad praktyką badań biologicznych, która podkreśla miejsce i funkcję poznawczą teorii ewolucji, w tym teorię doboru naturalnego. Autor prezentuje wizję wskazującą na konieczność skorygowania słynnego powiedzenia Theodosiusa Dobzhansky’ego, że „nie ma w biologii niczego, co nie byłoby zrozumiane w świetle teorii doboru naturalnego”. Istotą tej korekty jest pogląd, […]

Print Friendly, PDF & Email

The Best of Enemies: How to Engage in the Science and Religion Dialogue

Wydział Filozofii zaprasza na otwarte seminarium doktoranckie pt. The Best of Enemies: How to Engage in the Science and Religion Dialogue, które rozpocznie się 17 maja 2021 r. o godz. 15.00. Seminarium odbywa się w ramach cyklu Stanisław Kamiński Memorial Lectures, a poprowadzi je Prof. Javier Sánchez-Cañizares (Universidad de Navarra). Seminarium odbędzie się online bit.ly/2021_Kaminski_Seminar. In this open seminar, I aim to introduce the relationship between science and religion in diverse […]

Print Friendly, PDF & Email

XIV Warsztaty Filozofii Przyrody. Kazimierz Dolny 2021. Zapowiedź 2

Szanowni Państwo, zgodnie z zapowiedzią w poście z 10 lutego br. uprzejmie informuję, że XIV Warsztaty Filozofii Przyrody odbędą się w dniach 1-4 lipca 2021 r. w Domu Pracy Twórczej KUL Rajchertówka w Kazimierzu Dolnym. W czasie Warsztatów odbędzie się Krajowy Zjazd członków Sekcji Filozofii Przyrody i Nauk Przyrodniczych Polskiego Towarzystwa Filozoficznego. Oprócz referatów plenarnych, zwyczajowych prezentacji wyników badań i publikacji, a także planów i działalności poszczególnych ośrodków przewidujemy punkt (lub […]

Print Friendly, PDF & Email
Więcej wpisów
Zapraszam na