Rośliny w wierzeniach i zwyczajach ludowych – Słownik Adama Fischera. Zapomniane dzieło słynnego lwowskiego etnografa ujrzało światło dzienne

Przed dwoma laty ukazało się jedno z najciekawszych dzieł etnobotaniki polskiej ostatniego stulecia. Rośliny w wierzeniach i zwyczajach ludowych – Słownik Fischera. Jest to najszersza próba syntezy etnobotaniki Polski jaka kiedykolwiek się ukazała.

Historia słownika jest taka – według profesora Łukasza Łuczaja www.lukaszluczaj.pl:

W roku 2006 pracując nad swoimi materiałami etnograficznymi dotarłem do pracowni Polskiego Atlasu Etnograficznego. Tam zafascynowałem się ogromem niepublikowanych jeszcze materiałów dotyczących użytkowania roślin w Polsce. I miałem okazję spotkać niesamowity zespół etnografów pod wodzą prof. Zygmunta Kłodnickiego. Prof. Kłodnicki polecił mi też kwerendę we Wrocławiu w siedzibie Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego, gdzie miałem obejrzeć „materiały Fischera”. Okazało się, że są to „fiszki Fischera” – kilka pudeł notatek znanego lwowskiego etnografa, Adama Fischera, zebranych do opracowania encyklopedii roślin, która miała być wydana po niemiecku…

Na czym polega wartość tego słownika? Fischer i za nim my, używając jego notatek, próbował napisać mini-monografie dla możliwie wszystkich roślin używanych w Polsce. Kompilując dane ze starych zielników, z XIX i XX wiecznych prac ludoznawczych i z wyników własnej ankiety, napisał monografie dla gatunków, o których nikt wcześniej nie pisał albo pisały tylko stare zielniki, a nie etnobotanicy. Monografie dotyczą zarówno lecznictwa, magii, jak i pożywienia. Dają bardzo żywy i ciekawy obraz użytkowania roślin w dawnej Polsce.

Monika Kujawska, Łukasz Łuczaj, Joanna Sosnowska, Piotr Klepacki, Rośliny w wierzeniach i zwyczajach ludowych. Słownik Adama Fischera. Wrocław 2016: Polskie Towarzystwo Ludoznawcze.