Święto rozumu i wiary, czyli 90. urodziny ks. prof. Michała Hellera

Jego życie i twórczość są świadectwem, że odwaga myślenia i pokora wiary mogą iść w parze, prowadząc do jednego celu.

Wyższe Seminarium Duchowne w Tarnowie przy współpracy z Wydziałem Teologicznym Sekcja w Tarnowie Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie w swoje patronalne święto ku czci św. Tomasza z Akwinu zorganizowało jubileusz 90. urodzin jednego z najwybitniejszych swoich absolwentów i wykładowców ks. prof. Michała Hellera – uczonego i kapłana, który – jak zauważył rektor tarnowskiego seminarium ks. dr Jacek Soprych – „w duchu Akwinaty niestrudzenie podejmuje dialog między teologią, filozofią i nauką, pomagając nam odkrywać harmonię między wiarą a rozumem. Jego życie i twórczość są świadectwem, że odwaga myślenia i pokora wiary mogą iść w parze, prowadząc do zachwytu nad tajemnicą stworzenia i Stwórcy”.

Uroczystość, która miała miejsce 7 marca w tarnowskim seminarium, rozpoczęła się Mszą św. pod przewodnictwem metropolity lubelskiego abp. Stanisława Budzika. To on nazwał dostojnego jubilata człowiekiem ewangelicznej prostoty, który staje się bratem dla każdego, kto autentycznie poszukuje mądrości; człowiekiem pełnym mądrości i wiary, wiedzy i modlitwy, refleksji i kontemplacji; doktorem humanitatis z Tarnowa, nawiązując w ten sposób do określenia, jakie św. Jan Paweł II odniósł do św. Tomasza z Akwinu.

– Humanizmem chrześcijańskim przesycone jest nie tylko całe dzieło księdza profesora. Ksiądz Michał promieniuje chrześcijańskim humanizmem na co dzień. Nie używa wielkich słów, ale daje świadectwo, które podziwiamy, za które jesteśmy mu wdzięczni. Patrząc na jego życie i postępowanie, poznajemy, że świętość to – jak ktoś powiedział – „najpiękniejsza normalność”, jaką możne osiągnąć człowiek – normalność czerpiąca normy z Ewangelii. Radujemy się siostry i bracia, że we wspomnienie doktora humanitatis z Akwinu jest z nami doctor humanitatis z Tarnowa – mówił arcybiskup.

Zobacz krótkie fragmenty z Mszy św. w intencji księdza jubilata:

90. urodziny ks. Michała Hellera – Msza św. (fragmenty)
W uroczystości wzięli udział księża biskupi, infułaci, prałaci, dyrektorzy i pracownicy kurii, siostry zakonne józefitki, karmelitanki, służebniczki, nazaretanki, wychowankowie księdza profesora, proboszczowie tarnowskich parafii, zaproszeni goście, mieszkańcy Tarnowa i okolic, a niektóre osoby, by uczcić urodziny wybitnego naukowca i kapłana, przyjechały na to świętowanie nawet z Warszawy. Laudację na cześć ks. prof. Michała Hellera wygłosił ks. prof. Tadeusz Pabjan.

– 90 lat życia to miara czasu, która sama w sobie budzi szacunek, ale 90 lat życia wypełnionego solidną pracą naukową, wypełnionego myśleniem, pisaniem książek, artykułów, prowadzeniem wykładów i przede wszystkim również modlitwą i sprawowaniem sakramentów, to już nie tylko rocznica. To święto rozumu i wiary. To moment, w którym możemy spojrzeć na drogę człowieka, który całym swoim życiem pokazywał, że pytanie o racjonalną strukturę wszechświata i pytanie o sens istnienia to w gruncie rzeczy to samo pytanie – mówił uczeń ks. Hellera.

Przypomniał najważniejsze osiągnięcia księdza profesora w dziedzinie kosmologii, filozofii nauki i teologii. – W epoce, w której często się próbuje przeciwstawiać naukę i wiarę, ksiądz profesor pokazał, że konflikt pomiędzy tymi dwoma obszarami jest pozorny, że przekonanie o istnieniu tego konfliktu najczęściej rodzi się z uproszczeń, z błędnych interpretacji, z różnic światopoglądowych. Jego prace stały się świadectwem tego, że można jednocześnie z najwyższą rzetelnością uprawiać matematykę, fizykę, kosmologię i zarazem z głęboką wiarą sprawować kapłaństwo, że precyzja matematycznego równania i cisza modlitwy nie wykluczają się, ale wzajemnie dopełniają – mówił ks. Pabjan.

Nazwał księdza profesora mistrzem dialogu i słowa, który do perfekcji opanował umiejętność prostego i zrozumiałego mówienia o zagadnieniach trudnych, który pokazuje m.in., że racjonalność ludzkiego myślenia ma wymiar etyczny, że jest wartością moralną, a matematyka nie jest tylko zimnym narzędziem służącym do przeprowadzania obliczeń, ale jest subtelnym językiem, w którym Wszechświat wypowiada swoją historię.

Ks. prof. Michał Heller urodził się 12 marca 1936 roku w Tarnowie.Beata Malec-Suwara /Foto Gość

Ks. Pabjan przypomniał, że jubilat jest tytanem pracy, który wymagał też od swoich uczniów jasnego myślenia i precyzyjnego mówienia, nie tolerował naukowej bylejakości. W jego sposobie bycia surowość argumentu łączy się z łagodnością człowieka. Głęboka erudycja idzie w parze z poczuciem humoru i dystansem do siebie. Dorobek księdza profesora nazwał nie tyle sumą jego osiągnięć, co dziedzictwem. – Dziedzictwem idei, instytucji, książek, uczniów, współpracowników, dziedzictwem odwagi myślenia. Ksiądz profesor pokazał nam, że stawianie wielkich pytań nie jest luksusem, na który mogą sobie pozwolić tylko nieliczni, lecz że jest prawem i obowiązkiem każdego myślącego racjonalnie człowieka – mówił kapłan.

Posłuchajcie tej laudacji:

Jubilat odniósł się również w swoim wystąpieniu do dwóch okolicznościowych wykładów, jakie uczestnicy tej uroczystości mogli usłyszeć. Pierwszy z nich „Michał Heller – nowy Akwinata?” wygłosił ks. dr hab. Wojciech Grygiel, kierownik Katedry Filozofii Przyrody Wydziału Filozofii Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II. Drugi, stricte naukowy, zatytułowany „Wszechświaty i filozofia” zaprezentował wybitny polski fizyk specjalizujący się w teorii cząstek elementarnych i kosmologii prof. dr hab. Krzysztof Meissner, bliski współpracownik i przyjaciel noblisty Rogera Penrose’a.Podczas świętowania można było kupić najnowszą książkę, która jest rozmową Wojciecha Bonowicza z ks. Michałem Hellerem, zatytułowaną „Siedem ważnych słów”. Klerycy nie tylko na tę się skusili.Beata Malec-Suwara /Foto Gość

W swoim słowie ks. prof. Michał Heller dał dowód nie tylko swojej erudycji, ciągłej jasności i precyzji myśli, ale też pokory i skromności. Mówił o tym, jak kontakt nauki i wiary często jest jednym z ważniejszych elementów napędzających rozwój teologii i filozofii, wskazywał na wyzwania współczesności. Opowiadał o tym, jak wyglądały początki jego zainteresowania się kosmologią, której rozwój zbiegł się z jego naukową drogą życiową i mógł być tego żywym świadkiem. Mówił o swojej ciągłej fascynacji matematyką, którą nazwał nauką wieczną. – Czas matematyki się nie chwyta i to jest moje przygotowanie do wieczności. Matematyka jest wieczna – mówił ks. Heller.

Na zakończenie akademii głos zabrał biskup tarnowski Andrzej Jeż, przywołując obraz codziennej drogi ks. prof. Hellera do kościoła św. Maksymiliana w Tarnowie na Eucharystię. – Ksiądz profesor Michał Heller każdego poranka wyrusza ze swojego skromnego mieszkania w bloku i udaje się do kościoła św. Maksymiliana w Tarnowie, aby tam celebrować Eucharystię. Wybiera dwie drogi – w zależności od warunków atmosferycznych i swoich sił – ale te dwie drogi zawsze prowadzą do tego samego celu – mówił biskup, przyrównując ten obraz do symbolu dwóch dróg poznania rzeczywistości: wiary i nauki.