Aksjologia nauki: między poznaniem a odpowiedzialnością. W pierwszą rocznicę śmierci śp. ks. prof. Zygmunta Hajduka

Szanowni Państwo,

w imieniu organizatorów mamy zaszczyt zaprosić Państwa do udziału w konferencji naukowej „Aksjologia nauki: między poznaniem a odpowiedzialnością”, która odbędzie się 15 stycznia 2026 roku na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II.

Konferencja została zaplanowana jako wydarzenie o szczególnym charakterze – odbywa się bowiem w pierwszą rocznicę śmierci śp. ks. prof. Zygmunta Hajduka, wybitnego filozofa nauki, epistemologa i kapłana, wieloletniego pracownika Wydziału Filozofii KUL. Spotkanie to ma na celu nie tylko naukową refleksję nad problematyką wartości w nauce, lecz także upamiętnienie osoby i dorobku Uczonego, dla którego pytania o prawdę, racjonalność i odpowiedzialność poznawczą stanowiły trwały fundament pracy badawczej i dydaktycznej.

Śp. Zygmunt Hajduk należał do grona myślicieli, którzy konsekwentnie ukazywali naukę jako działalność osadzoną w porządku wartości – zarówno epistemicznych, jak i etycznych. W swoich pracach podejmował zagadnienia metodologii nauk, racjonalności poznania, relacji między nauką a wiarą oraz odpowiedzialności uczonego za skutki poznania naukowego. Szczególne miejsce w jego późnych badaniach zajmowała aksjologia epistemiczna – refleksja nad wartościami konstytuującymi praktykę naukową i wyznaczającymi jej sens w kulturze współczesnej.

Tytuł konferencji – „między poznaniem a odpowiedzialnością” – oddaje centralne napięcie obecne zarówno w filozofii nauki, jak i w dorobku ks. prof. Hajduka. W dobie dynamicznego rozwoju nauk szczegółowych, technologii i zastosowań wiedzy pytania o aksjologiczne podstawy badań naukowych, o granice poznania oraz o odpowiedzialność uczonych nabierają szczególnej aktualności. Konferencja ma być przestrzenią interdyscyplinarnej refleksji nad tymi zagadnieniami, prowadzonej w duchu rzetelności metodologicznej i wrażliwości filozoficznej.

Program wydarzenia obejmuje wystąpienia wybitnych badaczy reprezentujących filozofię nauki, epistemologię i filozofię wartości, a także Mszę Świętą sprawowaną w intencji śp. ks. prof. Zygmunta Hajduka w Kościele Akademickim KUL. Wystąpienia konferencyjne nawiązują bezpośrednio do problematyki, która była przedmiotem Jego naukowej pasji, stanowiąc zarazem twórczą kontynuację podejmowanych przez Niego pytań badawczych.

Serdecznie zapraszamy pracowników naukowych, doktorantów, studentów oraz wszystkich zainteresowanych filozoficzną refleksją nad nauką i jej aksjologicznym wymiarem do udziału w tym wydarzeniu. Ufamy, że konferencja stanie się nie tylko okazją do pogłębionej dyskusji naukowej, lecz także momentem wspólnej pamięci i wdzięczności za intelektualne i duchowe dziedzictwo śp. ks. prof. Zygmunta Hajduka.

Aksjologia nauki: między poznaniem a odpowiedzialnością

W pierwszą rocznicę śmierci śp. ks. prof. Zygmunta Hajduka

• 10.00-10.20 Otwarcie konferencji, Władze KUL, Władze Wydziału Filozofii
• 10.20-10.50 Ks. Dr hab. Dariusz Dąbek – Aksjologia epistemiczna – ostatni przedmiot naukowej fascynacji ks. prof. Zygmunta Hajduka
• 10.50-11.20 Dr Piotr Leśniak – Wartości w nauce i wartość nauki. Perspektywa popperowska
• 11.20-11.50 Dr hab. Piotr Bylica – Epistemiczne i pozaepistemiczne wartości w nauce. Od klasycznego do „dziwacznego” ujęcia nauki
• 11.50-12.20 Prof. dr hab. Agnieszka Lekka-Kowalik – Nauka a wartości – poza dychotomiami
  • 12.30 Msza św. w pierwszą rocznicę śmierci śp. ks. prof. Zygmunta Hajduka, Kościół Akademicki
  • 13.15-14.15 Obiad
• 14.30-15.00 Dr hab. Sławomir Leciejewski – Wartości poznawcze eksperymentów naukowych
• 15.00-15.30 Prof. dr hab. Paweł Kawalec – Pluralizm metodologiczny jako stanowisko aksjologiczne?
• 15.30-16.00 Prof. dr hab. Mieszko Tałasiewicz – Inżynieria pojęciowa: między poznaniem a odpowiedzialnością
• 16.00-16.30 Ks. prof. dr hab. Adam Świeżyński – Wiedza naukowa jako narzędzie dowartościowania indywidualnego i społecznego. Przypadek Tobiasza Kohna
• 16.30-16.40 Dr hab. Zbigniew Wróblewski, prof. KUL – Zakończenie